Görkaş, İrfan2022-07-202022-07-202010Görkaş, İ. (2010). Tarih Yazıcılığından Tarih Felsefesine: Mehmet Ârif’in “Muhâkemeli Tarih” Anlayışı. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, (28), 261-293.https://hdl.handle.net/11494/3896Mehmet Ârif, 19.yüzyılda yaşamış bir Erzurumludur. Osmanlı askerî tarih yazarlarımızdan birisidir. O, sadece “vukuat”ı yazmamış, aynı zamanda “vukuat”ı bizatihi yaşamıştır. Görevi sırasında yaşadığı “tecrübeler”ini, bir diğer adıyla “hatıralar”ını kaleme almıştır. Çocukları, onun felsefe ve ahlakla meşgul olduğunu ifade etmektedirler. Fakat biz, onun felsefeyle ilgili bir eserini bilmiyoruz ve o bir filozof da değildir. Ancak o, Başımıza Gelenler’in girişinde, “felsefi” bir üslup ortaya koymaya çalışmış, tarihe felsefî üslupla bakmayı denemiş, yazısında “muha- kemeli tarih” kavramından hareketle “yeni bir bilinç” oluşturulması önerisinde bulunmuştur. Bu bilinci, İbn Haldun’un asabiyet kavramıyla ifade eder.trinfo:eu-repo/semantics/openAccessArticle28261293