1663-1664 Tarihli Harput Şer'iyye Sicili'nin transkripsiyonu ve değerlendirmesi (s. 1-80)
[ X ]
Tarih
2024
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Artvin Çoruh Üniversitesi
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
Dünya tarihinde çok büyük izler bırakmış olan Osmanlı Devleti'nin siyasi, askeri, iktisâdî, hukûkî, bürokrasi, dinî ve sosyal hayatı ile ilgili konularının aydınlatılmasında en önemli arşiv kaynaklarından biri şer'iyye sicilleridir. XV. yüzyıldan XX. yüzyıla kadar mahkeme kayıtlarının yer aldığı bu siciller, kadı veya nâib tarafından tutulurdu. Diyarbakır eyâletine bağlı olan Harput kazâsına ait 368 Nolu Şer'iyye Sicili H.1074-1075 (M.1663-1664) yıllarını ihtiva etmesi hasebiyle Padişah IV. Mehmed ve Sadrazam Köprülü Fâzıl Ahmed Paşa dönemine denk gelmektedir. Çalışmaya konu olan defterin ilk 80 sayfalık kısmı üzerinde durulmuştur. Tezin ilk bölümünde Harput'un tarihi, şer'îyye mahkemeleri ve görevlileri ile şer'îyye sicillerinin önemi ve içerdiği belge türlerinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde belge özetleri çıkarılıp belgeler, konularına göre tasnif edilmiştir. Üçüncü bölümde belgelerin değerlendirmesi ve dördüncü bölümde ise transkripsiyonu yapılmıştır. Çalışmada sicilden elde edilen veriler ışığında; 1663-1664 yıllarında Harput kazâsının iktisâdî, hukûkî, idarî, dinî, sosyal ve kültürel hayatı hakkında önemli bilgiler sunulmuştur. Bu çalışmayla Harput şehir tarihini aydınlatmak ve yapılacak olan diğer şehir tarihi araştırmalarına katkı sağlamak amaçlanmıştır.
One of the most important archive sources in elucidating issues related to the political, military, economic, legal, bureaucratic, religious and social life of the Ottoman Empire, which left great traces in world history, is the Sharia Registry Books. From XVth century to XXth, these books containing court records were kept by the kadi or nâib. The Sharia Registry Book No. 368, belonging to the Harput District of the Diyarbakır Province coincides with the period of Mehmed IV and Grand Vizier Köprülü Fazıl Ahmed Pasha as it covers the period between H.1074-1075 (M.1663-1664). Sharia Registry Book's first 80 pages were studied as part of our subject. As the primary section of our thesis, Harput's history, the Sharia Courts and their officials, Sharia Courts' significance and also document types they include are mentioned. In the second part documents were summarised and classified by subject, in the third part documents were assessed and in the fourth part the registry book was transcribed. In the light of the data obtained from the registry in our study, our aim is to shed light on the history of the city and contribute to city history research by providing important information about the economic, legal, administrative, religious, social and cultural life of the Harput District in 1663-1664.
One of the most important archive sources in elucidating issues related to the political, military, economic, legal, bureaucratic, religious and social life of the Ottoman Empire, which left great traces in world history, is the Sharia Registry Books. From XVth century to XXth, these books containing court records were kept by the kadi or nâib. The Sharia Registry Book No. 368, belonging to the Harput District of the Diyarbakır Province coincides with the period of Mehmed IV and Grand Vizier Köprülü Fazıl Ahmed Pasha as it covers the period between H.1074-1075 (M.1663-1664). Sharia Registry Book's first 80 pages were studied as part of our subject. As the primary section of our thesis, Harput's history, the Sharia Courts and their officials, Sharia Courts' significance and also document types they include are mentioned. In the second part documents were summarised and classified by subject, in the third part documents were assessed and in the fourth part the registry book was transcribed. In the light of the data obtained from the registry in our study, our aim is to shed light on the history of the city and contribute to city history research by providing important information about the economic, legal, administrative, religious, social and cultural life of the Harput District in 1663-1664.
Açıklama
Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarih Ana Bilim Dalı
Anahtar Kelimeler
Tarih, History
