Eski Uygur Türkçesi hukuk belgelerinde eş dizimsel ifadeler

dc.authorid0000-0002-0882-3437
dc.authorid0000-0003-2691-5172
dc.contributor.authorYıldız, Muharrem
dc.contributor.authorŞirin, İzzet
dc.date.accessioned2026-07-21T11:06:02Z
dc.date.available2026-07-21T11:06:02Z
dc.date.issued2025
dc.departmentAÇÜ, Fen Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü
dc.description.abstractÇalışmanın temel amacı, Eski Uygur Türkçesi hukuk metinlerindeki eş dizimsel yapıları tespit ederek bunların anlam üretme mekanizmalarını ve dilsel kalıplaşma süreçlerini ortaya koymaktır. Araştırmada, Berker Keskin’in “Eski Uygur Türkçesi Hukuk Belgeleri” adlı eserinden derlenen metinlerde eş dizimler deyimbilimsel bir yaklaşımla tespit edilmiştir. Makalede, eş dizim kavramı farklı kuramsal yaklaşımlar (sıklık temelli ve deyimbilimsel yaklaşımlar) çerçevesinde tartışılmış, eş dizimlerin tanımı, özellikleri ve sınıflandırılması detaylı bir şekilde incelenmiştir. Ayrıca eş dizimlerin deyimlerden nasıl ayrıldığı, deyimselleşme süreçleri üzerinde durulmuştur. Çalışmada eş dizimlerin dilin kavram üretme ve anlam inşa etme sürecindeki önemi vurgulanmış, bu yapıların tarihsel metinlerin çözümlenmesindeki rolüne dikkat çekilmiştir. Eski Uygur Türkçesine özgü eş dizimsel ifadeler çalışmanın sözlük bölümünde sunulmuştur. Bu araştırma, dil bilimi, tarih ve kültür çalışmalarına katkı sağlamakta ve Eski Uygur Türkçesinin zengin söz varlığını anlamak için kaynak oluşturmaktadır.
dc.description.abstractThis study aims to identify collocational structures within Old Uyghur Turkic legal texts and to reveal their meaning-making mechanisms and linguistic conventionalization processes. In this research, collocations were systematically identified using a phraseological approach applied to texts compiled from Berker Keskin's Eski Uygur Türkçesi Hukuk Belgeleri (Old Uyghur Turkic Legal Documents). The article critically discusses the concept of collocation within the theoretical frameworks of both frequency-based and phraseological approaches, while examining their definitions, characteristics, and classifications in detail. Furthermore, the study analyzes how collocations are distinguished from idioms and investigates distinct idiomatization processes. It emphasizes the critical importance of collocations in concept generation and meaning construction, noting their pivotal role in analyzing historical texts. A glossary of specific Old Uyghur Turkic collocations is provided. Ultimately, this research contributes significantly to linguistics, history, and culture, creating a vital resource for understanding the rich vocabulary of Old Uyghur Turkic.
dc.identifier.doi10.7884/teke.1720150
dc.identifier.endpage1121
dc.identifier.issue4
dc.identifier.startpage1094
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11494/6394
dc.identifier.volume14
dc.indekslendigikaynakTR-Dizin
dc.institutionauthorŞirin, İzzet
dc.institutionauthorid0000-0003-2691-5172
dc.language.isotr
dc.publisherCengiz Alyılmaz
dc.relation.ispartofUluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectEski Uygur Türkçesi
dc.subjectEş dizim
dc.subjectDeyimselleşme
dc.subjectKavramlaşma
dc.subjectSözlükselleşme
dc.subjectOld Uyghur Turkish
dc.subjectCollocation
dc.subjectIdiomatization
dc.subjectConceptualization
dc.subjectLexicalization
dc.titleEski Uygur Türkçesi hukuk belgelerinde eş dizimsel ifadeler
dc.title.alternativeCollocations in old Uyghur Turkish legal documents
dc.typeArticle

Dosyalar

Orijinal paket
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Yükleniyor...
Küçük Resim
İsim:
6394.pdf
Boyut:
1.01 MB
Biçim:
Adobe Portable Document Format
Lisans paketi
Listeleniyor 1 - 1 / 1
[ X ]
İsim:
license.txt
Boyut:
1.17 KB
Biçim:
Item-specific license agreed upon to submission
Açıklama: